Астана әкімдігі

АСТАНА ҚАЛАСЫ ӘКІМДІГІНІҢ РЕСМИ ИНТЕРНЕТ-РЕСУРСЫ

21.03.2018, 09:56 Жаңалықтар / Мәдениет
Дәмді көженің құпиясы неде?

Наурыз – жыл басы, айналаның жаңару тұсы. Бұл кезде табиғат ұйқысынан оянып, үйдегі тіршілікке жан бітеді.

Көктемгі мерекені жеті түрлі тағамнан әзірленетін көжесіз елестету мүмкін емес. Астана қаласы әкімдігі ресми сайтының тілшілері үшін биылғы мейрам ерекше басталса керек. Біз 93 жасар әжей дайындаған мерекелік сусынның дәмін татып, оның көне де ерекше құрамын біліп қайтқан едік.

Әйнеш апаның шаңырағында Наурыз мерекесін ерекше қастерлейді. 93 жасар қарияның балалары, немерелері мен шөберелері ақ жаулықты анасын ортаға алып, Ұлыстың ұлы күнін барлығы бірге қарсы алуға тырысады. 

Жылда осы күні қарт ана таң атысымен тұрып, Наурыз көжені әзірлейді екен. Ол қонақтарының келген уақытында сусынның дайын болуының қамын жасайды. Сол себепті бұл іске ешкімді араластырмайды да.

«Біз кішкентайымыздан әжелеріміздің жанында жүріп, осы сусынның қалай пісірілетінін көріп жүрдік. Әйелдердің әрқайсысы Наурыз көжені әртүрлі дайындайды ғой. Мысалы, мен көже қышқыл болсын деп, еттің сорпасына құртты езіп қосамын. Сонда құрттың тұзы да сорпаға жақсы сіңіп, көже татымды бола түседі. Кезінде менің анам осылай істейтін. Кейбір келіншектер сорпаға құртты емес, айранды қосады», – деп бөлісті Әйнеш Самтыкова.

«Кезінде Наурыз көжені далада тайқазанға пісіретінбіз. Көже дайын болған соң, оны жиырма-отыз шақты адам бірнеше кеселеп ішетін еді. Бастысы, ет піскенге дейін оны ұзақ қайнату керек. Сүрленген ет болса, тіпті жақсы», – деді әжей көжені кесеге сапыра құйып. 

Ол Наурыз көжені ыдысқа толтырып құйып берілетінін айтады. Бұл – «жаңа келген жылдан несібесі ортаймасын» дегенді білдіреді.  

«Сол құйылған көжені тауысып ішу керек, әйтпесе ырзығы кем болады», – деді Әйнеш апа.

Наурыз көже әрбір үйде келер жылғы тоқшылық пен ырыс, құттың жоралғысы ретінде дастарханға өзге де ұлттық тағамдармен қоса міндетті түрде қойылады. Самтыковтардың ішетін Наурыз көжесі өзгеше, әрине. Қарт ананы құрмет тұтатын отбасы үлкен дастархан басында жиналып, әңгіме-дүкен құрады, хал сұрасады, қуаныштарымен бөліседі. Осы жанұяның бірлігі өзгелерге үлгі болғай.

 Мәтін: Әсем Мырхайдарова

Суретті түсірген Әділхан Ильясов 

Кез келген материалды Астана қаласының ресми сайтына белсенді гиперсілтеме болғанда ғана пайдалануға рұқсат етіледі http://astana.gov.kz.